نکات مهم شارژ باتری ها
یکی از سوالات همیشگی افرادی که با انواع و اقسام باتری سر و کار دارند این است که چگوه باید باتری را شارژ کنیم. جدول ۱ در ادامه به نحوه شارژ باتری و سوالات متداول خواهد پرداخت. با توجه به شباهت میان خانوادههای مختلف باتری، این جدول تنها به نیازها و نکات مربوط به رایجترین ساختارها اشاره میکند؛ با این دیدگاه که این اصول تقریباً برای تمام باتریهای مورد استفاده صدق میکنند. اما پیش از اینکه نگاهی به جدول بیاندازیم، بد نیست به چند نکته مهم اشاره کنیم.
نکات مهم در شارژ باتری
باتری را در دمای معتدل نگه دارید.
همانطور که غذا در یخچال تازهتر میماند، دمای خنک نیز با کاهش خوردگی داخلی- که به واکنشهای انگلی در الکترولیت و الکترودها معروف است- از باتری محافظت میکند.
از دشارژ عمیق باتری خودداری کنید.
هر چرخه دشارژ، بهطور جزئی باتری را فرسوده میکند و دشارژ جزئی بهتر از تخلیه کامل است. در صورت امکان، تنها برای کالیبره کردن باتری هوشمند یا جلوگیری از «اثر حافظه» در باتریهای مبتنی بر نیکل، تخلیه کامل انجام دهید. باتریهای لیتیوم-یونی نیاز به نگهداری خاصی ندارند و این باتریها در صورتی که بین ۳۰ تا ۸۰ درصد ظرفیت شارژ (SoC) کار کنند، بیشترین دوام را خواهند داشت.
از باتری سوءاستفاده نکنید!
همانطور که یک ماشین تحت فشار کاری شدید سریعتر فرسوده میشود، باتری نیز با دشارژهای شدید و شارژهای سریع تحت فشار قرار میگیرد. از سلولهایی استفاده کنید که متناسب با نیاز توان و انرژی پروژه شما بهینه شدهاند و با افزایش اندازه پک باتری، فشارهای وارده به حداقل برسانید.
از شارژ فوق سریع خودداری کنید.
سلولهای انرژی لیتیوم-یونی را با کمتر از ۱C (کمتر از ظرفیت آمپرساعتی نامی) شارژ کنید؛ سلولهای قدرتی مقاومتر هستند و میتوانند با نرخ بالاتری شارژ و تخلیه شوند. تنها باتری نیکل-کادمیوم (NiCd) است که میتواند تا ۷۰ درصد ظرفیت شارژ (SoC) بهسرعت شارژ شود بدون اینکه اثرات جانبی منفی داشته باشد.
(برای دیدن انواع شارژ باتری موجود در فروشگاه رها باتری کلیک کنید)
باتری لیتیوم-یونی را با شارژ جزئی در مکانی خنک نگهداری کنید
بدترین شرایط برای نگهداری باتریهای لیتیوم-یون ترکیب ولتاژ بالا و دمای بالا است. بهترین وضعیت برای نگهداری باتری لیتیوم-یونی در حدود ۵۰ درصد ظرفیت شارژ (SoC) است.
جدول 1: سوالات متداول در مورد شارژ و نگهداری انواع باتری
| سوالات متداول | باتری سرب اسیدی
(مهروموم شده-غرق شده) |
باتری نیکلی
(NiCd and NiMH) |
لیتیوم یونی
(لیتیوم یونی-پلیمری) |
| روش صحیح شارژ باتری | باتری به صورت کاملا شارژ شده عرضه می شود. تنها شارژ تکمیلی* انجام دهید | به مدت 14 الی 16 ساعت شارژ کنید. ممکن است برای فرمت کردن به آماده سازی اولیه نیاز باشد | شارژ تکمیلی انجام دهید. آماده سازی اولیه نیاز نیست |
| آیا استفاده ناصحیح از باتری می تواند باعث آسیب آن شود؟ | همیشه باتری را در حالت شارژ کامل نگه دارید | باتری در ابتدا مقاوم است. پک های جدید باتری با استفاده بیشتر بهتر می شوند. | باتری را به صورت نیمه شارژ نگه دارید. شارژ کم می تواند مدار حفاظتی را غیرفعال کند |
| آیا باتری نیاز به شارژ کامل دارد؟ | هر چند هفته یا چند ماه یک بار به طور کامل شارژ کنید. شارژ کم در صورت تکرار باعث سولفاته شدن می شود. | شارژ جزئی مشکلی ندارد | شارژ جزئی بهتر از شارژ کامل است |
| آیا شارژ جزئی اشکالی در باتری ایجاد می کند؟ | در صورت انجام شارژهای اشباع شده دوره ای، شارژ جزئی آسیبی به باتری وارد نمی کند. | شارژهای مکرر می تواند باعث ایجاد حرارت شود | شارژ جزئی آسیبی وارد نمی کند |
| آیا باید باتری قبل از شارژ بعدی کاملا خالی شود؟ | خیر. تخلیه کامل باتری را فرسوده می کند. | برای جلوگیری از اثر حافظه، تخلیه های زمانبندی شده اعمال کنید | . تخلیه کامل باتری را فرسوده می کند. |
| آیا باید نگران “اثر حافظه” یا همان حافظه باتری باشم؟ | خیر. حافظه ای وجود ندارد | هر1-3 ماه باتری NiCd را تخلیه کنید | حافظه ندارد |
| چگونه باتری هوشمند را کالیبره کنم؟ | قابل اجرا نیست | شارژ/دشارژ را زمانی اعمال کنید که نمایشگرسوخت دقت نداشته باشد. این کار را هر 1-3 ماه تکرار کنید | |
| در صورت روشن بودن دستگاه میتوانم شارژ انجام دهم؟ | در صورت امکان شارژ نکنید | بار انگلی* می تواند تشخیص شارژ کامل را با مشکل روبرو کند و باعث شارژ بیش از حد یا ایجاد چرخه های کوچک شود | |
| آیا باتری را بعد از شارژ کامل جدا کنم؟ | شارژر به حالت شارژ شناور تغییر می کند | باتری را پس از چند روز شارژ جدا کنید | نیازی نیست. شارژر خاموش می شود |
| شیوه نگهداری از باتری | سل ها را بالای 2.10 ولت نگه دارید. هر 6 ماه یک بار شارژ تکمیلی انجام دهید | در جای خنک نگه داری شود. به صورت کاملا دشارژ شده نیز می تواند نگهداری شود | با شارژ جزئی در محل خنک نگهداری شود |
| آیا باتری در حین شارژ شدن داغ می شود؟ | با نزدیک شدن به زمان پایان شارژ شروع به گرم شدن میکند | گرم می شود ولی هنگام استفاده باید خنک باشد | باید خنک یا خیلی کم گرم باشد |
| در محیط سرد چگونه باتری شارژ شود؟ |
شارژ آهسته (0.1): 0 تا 45 درجه سانتی گراد شارژ سریع (0.5–1C): 5 تا 45 درجه سانتی گراد
|
زیر دمای انجماد شارژ نکنید | |
| در دمای خیلی بالا آیا میتوان شارژ انجام داد؟ | در دمای بالاتر از 25 درجه سانتی گراد، آستانه را به اندازه 3 میلی ولت بر درجه سانتی گراد کاهش دهید | باتری زمانی که داغ باشد شارز نمی شود | در دمای بالاتر از 50 درجه سانتی گراد شارژ نکنید |
| در مورد شارژها چه نکته ای را باید بدانم؟ | شارژر باید در صورت آماده بودن در محدوده 2.25-2.30 ولت/سل شناور باشد | باتری نباید بیش از حد داغ شود و باید دارای حسگر دما باشد | باتری باید خنک بماند و در صورت آماده بودن، از شار/ز قطره ای (تریکل شارژ) بپرهیزید |
*شارژ تکمیلی به معنای انجام شارژ جزئی برای جبران دشارژ جزئی ای است که ممکن است در طی انبارداری یا حمل و نقل رخ دهد.
* بار انگلی یا پارازیتی به مقدار کمی از انرژی گفته می شود که توسط دستگاه های متصل به باتری مصرف می شود. این بار می تواند باعث دشارژ تدریجی باتری شود.
لینک مقاله: batteryuniversity.com
